Sint Servaas, Maastricht

‘Mestreech de geis, Sintervoas de zeel'
Wat ook de reden is voor een bezoek aan het altijd bruisende Maastricht, voor veel mensen is een dagje Mestreech niet compleet zonder een stiltemoment in de Sint Servaas. De VVV vertrouwt ons die wetenswaardigheid toe, als we van ons bezoek aan de beroemde basiliek teruglopen richting Maasbrug. Ietwat verwonderd over de aantallen mensen die we op deze winterse dag aantroffen in Maastrichts bekendste godshuis. "Mestreech haet de geis, Sintervaos de zeel", wordt ons nog snel meegegeven. Hintend naar het al ontluikende carnavalsgedruis, als in Maastricht de geest pas goed uit de fles komt. De Basiliek van Sint Servaas is gewend aan bezoek. Want behalve parochiekerk, van o.a. gouverneur Leon Frissen, zo lazen wij in diens kerstblog, is de Sint Servaas ook pelgrimskerk.

Voor groepen uit binnen- en buitenland, maar ook voor de eenzame fietstoerist aan het begin van zijn heuvellandroute. "Voor het eerst dit jaar", zegt hij, wijzend naar het bleke zonnetje. Als we hem tot voorzichtigheid manen op de gladde paden zegt hij: "Waarom denk je dat ik bij een ijsheilige langs ga?"

Mensen uit Maastricht en omgeving weten niet alleen veel over hun heilige Servaas, ze laten ook merken alles te weten over de aan hem gewijde kerk. De Sint Servaas, in 1985 door Paus Johannes Paulus II tot basiliek verheven en in de 80-er en 90-er jaren met de inzet van tout Mestreech gerestaureerd, heeft een bijzondere plek in het hart van de stad én van de Maastrichtenaren. Verbazend is dit niet, bij een kerk wier historie zo innig verweven is met die van de stad en de stedelingen zelf. En welke kerk is zo belangrijk dat zij in 1993 door liefst 12 bisschoppen opnieuw werd ingewijd? De basiliek van Sint Servaas is van buiten imposant en monumentaal en van binnen een schatkamer vol van traditie, historie, religieuze cultuur en bouwkunst. De echte schatten van de Sint Servaas zijn de heiligen. In de museale schatkamer worden met zorg de relieken bewaard. De schrijn van Sint Servaas, ook 'noodkist' genoemd, is de meest kostbare. Want daarin bevindt zich een deel van het gebeente van Sint Servaas, naar verluidt dus de eerste bisschop in de Nederlanden. In tijden van grote nood en nu eens in de zeven jaar, bij gelegenheid van de Heiligdomsvaart, wordt de noodkist nog door de straten van Maastricht gedragen. Voor het eerst weer in 2011. Onder het priesterkoor begint de geschiedenis van Sint Servaas. In de crypte bevindt zich de plaats waar de heilige in 384 begraven werd. Hier kwamen de gelovigen tezamen om bij het graf van hun heilige bisschop te bidden. Ook nu nog, elke maandagochtend na de H.Mis van 09.00 uur in de crypte, wordt er gebeden bij zijn graf . De cultus duurt voort, want wat zou Mestreech zijn zonder Sintervaos?